Trzy dni w Bolonii w listopadowym deszczu

Michał przysłał mi zrzut ekranu w czasie przerwy w pracy, bez komentarza. Lot z Pyrzowic do Bolonii, czwartek wieczorem, powrót w niedzielę, za kwotę, za którą w Katowicach zjedlibyśmy we dwoje obiad z deserem. Odpisałam, że w listopadzie we Włoszech pada. Odpisał: „no i?”. Po pięciu minutach bilety były kupione, a ja w kolumnie arkusza dopisałam jeden dzień urlopu na piątek.

Bolonia była na naszej liście od Neapolu, kiedy właściciel pokoju przy Via dei Tribunali powiedział nam, że „prawdziwe jedzenie jest na północy”, choć sam był z Neapolu i chyba żartował. Chcieliśmy sprawdzić.

Z lotniska do centrum

Lotnisko leży kilka kilometrów od miasta. Do dworca centralnego dojeżdża się kolejką jednoszynową, która jedzie kilka minut i kursuje często, od rana do późnego wieczora. Bilet kosztował nas trochę ponad dziesięć euro za osobę w jedną stronę, czyli drożej niż w wielu większych miastach. Jest też autobus miejski, tańszy, ale wolniejszy i z przesiadką. Wylądowaliśmy po dwudziestej pierwszej, więc nie kombinowaliśmy.

Wszystko to sprawdziłam przed wylotem, według zasad, które opisałam przy dojeździe z lotniska do centrum. Przy późnym przylocie zawsze patrzę, do której jeździ ostatni kurs.

Gdzie spaliśmy

Pokój w kamienicy w okolicach ulicy Via Mascarella, w dzielnicy uniwersyteckiej, kilka minut pieszo od dwóch wież. Wieczorem dzielnica jest głośna, bo studenci siedzą w barach do późna, ale okno wychodziło na podwórze i spaliśmy dobrze. Za trzy noce zapłaciliśmy około 1100 zł, plus podatek turystyczny na miejscu, kilka euro za osobę za noc.

Michał wybrał tę okolicę, bo chciał rano robić zdjęcia pustych arkad. Ja, bo do targu było dziesięć minut.

Arkady, czyli dlaczego deszcz nie przeszkadza

Bolonia ma kilkadziesiąt kilometrów arkad w samym centrum, a razem z przedmieściami jeszcze więcej. Od 2021 roku są na liście UNESCO. W praktyce oznacza to, że przez trzy deszczowe dni prawie nie otwieraliśmy parasola. Chodzi się od ulicy do ulicy pod dachem: drewniane stropy, malowane sklepienia, kamienne kolumny, czasem ceglane łuki tak niskie, że Michał się schylał.

Pierwszego dnia rano, zanim otworzyły się sklepy, Michał wyszedł sam na zdjęcia. Wrócił po dwóch godzinach z aparatem pełnym mokrej posadzki, w której odbijały się latarnie, i z dwoma rogalikami. Powiedział, że na takie światło czekał od Porto.

Dzień pierwszy: centrum i wieże

Piazza Maggiore z bazyliką San Petronio, której fasada do połowy jest z marmuru, a od połowy z gołej cegły, bo nigdy jej nie skończono. Obok fontanna Neptuna. W środku bazyliki na posadzce biegnie długi południk słoneczny, a w dachu jest otwór, przez który w południe wpada promień światła. Byliśmy przed dwunastą, ale słońca tego dnia nie było wcale.

Dwie wieże, Asinelli i Garisenda, oglądaliśmy tylko z dołu. Garisenda od kilku lat jest ogrodzona i zabezpieczana, bo pochyla się bardziej, niż by chciała, a na wyższą Asinelli w czasie naszego pobytu nie wpuszczano. Jeśli ktoś planuje wejście, niech sprawdzi aktualny stan przed wyjazdem.

Po południu Archiginnasio, dawny budynek uniwersytetu, ze ścianami pokrytymi herbami studentów sprzed kilkuset lat i z drewnianą salą anatomiczną. Wstęp kosztuje kilka euro. Michał mówił, że to najładniejsza sala wykładowa, jaką widział, a ja pomyślałam, że na pewno było w niej zimno.

Wieczorem szukaliśmy okienka przy Via Piella. Mała drewniana klapka w murze, a za nią kanał płynący między domami, jak w Wenecji. Znaleźliśmy je za trzecim razem, bo przed okienkiem stała kolejka do zdjęć.

Dzień drugi: San Luca pod dachem

Do sanktuarium Madonna di San Luca na wzgórzu prowadzi najdłuższa arkada w mieście: kilka kilometrów, od bramy miejskiej aż na szczyt, sześćset sześćdziesiąt sześć łuków. Ostatnie dwa kilometry to stałe podejście, częściowo po schodach. Szliśmy niecałą godzinę w jedną stronę, z postojami. Dla mnie to był idealny górski szlak: pod dachem, bez ekspozycji i z ławkami co kilkaset metrów.

Z góry widać całe miasto i, kiedy jest przejrzyście, równinę aż po Apeniny. My zobaczyliśmy mgłę i czerwone dachy w deszczu. Michał twierdzi, że to lepiej niż słońce. Na dół zjechaliśmy autobusem, bo kolana mówiły swoje.

Jedzenie, czyli po co tu przyjechaliśmy

Quadrilatero, czyli kilka wąskich uliczek przy Piazza Maggiore, to średniowieczny targ, który działa do dziś. Stragany z serami, szynkami, rybami, owocami, małe sklepiki z makaronem robionym na miejscu. Rano kupowaliśmy tam kawałek mortadeli i focaccię na drugie śniadanie, a w ostatni dzień paczkę suszonych grzybów do domu.

Drugie miejsce, do którego chodziłam codziennie, to kryty targ miejski kilka ulic dalej. Rano warzywa i mięso, w środku dnia i wieczorem stoły z jedzeniem, gdzie zamawia się przy straganach i siada przy wspólnym blacie. To dokładnie moje miejsce, jak hala w Walencji i targ w Budapeszcie.

Co zjedliśmy i co bym powtórzyła:

• Tortellini w rosole. Małe pierożki w klarownym bulionie. Na listopadowy deszcz nie ma nic lepszego. Talerz kosztował kilkanaście euro.
• Tagliatelle z ragù. To, co u nas nazywa się „spaghetti bolognese”, tylko na szerokim makaronie, z sosem gęstym od mięsa, prawie bez pomidorów. Michał zamówił dwa razy.
• Mortadela. Krojona cieniutko, jedzona palcami, z kieliszkiem lokalnego wina.
• Crescentine. Smażone placuszki z wędliną i serem, na przekąskę przy barze.

Jedliśmy dwa ciepłe posiłki dziennie w trattoriach, wieczorem bez rezerwacji, bo w listopadzie nawet w piątek dało się usiąść po kwadransie czekania.

Ile kosztowało

Z mojej kolumny, za dwie osoby:

• Loty z Pyrzowic, mały bagaż: około 600 zł w obie strony za dwoje.
• Dojazd na lotnisko w Polsce: Octavia na parkingu przy Pyrzowicach, kilkadziesiąt złotych za trzy doby.
• Nocleg, 3 noce: około 1100 zł, plus podatek turystyczny.
• Kolejka z lotniska i z powrotem: około 190 zł za dwoje.
• Jedzenie i kawa: około 1000 zł, bo tu nie oszczędzaliśmy.
• Wstępy: kilkadziesiąt złotych.

Razem niecałe 3100 zł. Mniej niż Neapol, mimo że w Bolonii jedliśmy więcej.

Na następny raz

Bolonia leży na kolei w samym środku Emilii, więc na kolejny wyjazd zostawiamy sobie jednodniowe wypady pociągiem: Modena, Parma, Rawenna z mozaikami. Do Rawenny jedzie się niecałą godzinę. Michał zapisał ją w komentarzu w arkuszu z trzema wykrzyknikami, tak jak wcześniej Procidę.

W plecaku wróciły z nami grzyby z Quadrilatero i kawałek parmezanu zawinięty w trzy warstwy folii. Grzyby poszły do zupy w następną niedzielę. Parmezan Michał podjada do dziś, po kawałku, prosto z lodówki.